Robot công nghiệp đang được nhiều doanh nghiệp sản xuất lựa chọn để nâng cao năng suất, giảm chi phí nhân công và tăng độ chính xác trong dây chuyền. Ở Việt Nam, robot và tự động hóa ngày càng xuất hiện nhiều hơn trong sản xuất, đặc biệt ở các lĩnh vực như lắp ráp, hàn, kiểm tra chất lượng và đóng gói. Tuy nhiên, vì phần lớn robot công nghiệp được nhập từ nước ngoài nên doanh nghiệp cần nắm rõ hồ sơ, chính sách và quy trình thông quan để tránh chậm tiến độ hoặc phát sinh chi phí. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ thủ tục nhập khẩu robot công nghiệp theo cách dễ hiểu và thực tế.
Robot Công Nghiệp Có Được Phép Nhập Khẩu Vào Việt Nam Không?
Chính sách mặt hàng đối với robot cánh tay robot và hệ thống tự động hóa phụ thuộc hoàn toàn vào trạng thái thiết bị là mới 100% hay đã qua sử dụng.
Robot công nghiệp là gì?
Robot công nghiệp là loại máy móc tự động có khả năng lập trình lại, đa chức năng, được thiết kế để điều khiển ba hoặc nhiều trục nhằm phục vụ các công đoạn hàn, sơn, lắp ráp, bốc xếp pallet trong nhà máy. Dòng thiết bị này được định danh kỹ thuật tách biệt hoàn toàn với các loại robot dịch vụ y tế hay robot đồ chơi dân dụng thông thường.
Chính sách nhập khẩu robot công nghiệp hiện nay
Robot công nghiệp mới 100% không thuộc danh mục cấm nhập khẩu hay danh mục hàng hóa phải xin giấy phép chuyên ngành, doanh nghiệp tiến hành thông quan bình thường. Tuy nhiên, đối với dòng robot đã qua sử dụng, mặt hàng này chịu sự điều chỉnh nghiêm ngặt của Quyết định 18/2019/QĐ-TTg, chỉ được phép nhập khẩu khi tuổi thiết bị không vượt quá ngưỡng quy định và phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất của chính doanh nghiệp.
Trước Khi Nhập Khẩu Robot Công Nghiệp Cần Chuẩn Bị Những Gì?
Việc chuẩn bị chứng từ và xác định mã định danh hải quan chính xác từ khâu ký hợp đồng ngoại thương sẽ quyết định tính hợp pháp của mức thuế suất áp dụng.
Xác định đúng mã HS của robot công nghiệp
Mã HS quyết định nghĩa vụ thuế và luồng tờ khai hải quan. Việc áp mã phải dựa trên cấu tạo, chức năng vận hành và tài liệu kỹ thuật của nhà sản xuất.
| Tên mặt hàng / Nhóm thiết bị | Mã HS tham khảo | Thuế nhập khẩu ưu đãi | Thuế VAT |
| Robot công nghiệp đa năng (chưa phân loại) | 8479.50.00 | 0% | 10% |
| Cánh tay robot chuyên dụng cho phun sơn | 8424.89.50 | 0% | 10% |
| Robot công nghiệp tích hợp chức năng hàn | 8515.21.00 hoặc 8515.31.00 | 0% – 5% | 10% |
Kiểm tra thuế nhập khẩu và ưu đãi thuế
Phần lớn các mã nhóm bồn bệ hay robot cánh tay công nghiệp đa năng thuộc nhóm 8479 có mức thuế nhập khẩu ưu đãi là 0%. Doanh nghiệp cần chủ động tra cứu bảng biểu thuế để đối chiếu với các hiệp định thương mại tự do như EVFTA, RCEP hay VKFTA, từ đó yêu cầu đối tác nước ngoài cung cấp đúng mẫu C/O để được hưởng ưu đãi thuế suất đặc biệt nếu mã HS đó có thuế lớn hơn 0%.
Chuẩn bị bộ chứng từ nhập khẩu
Bộ hồ sơ hải quan cốt lõi bao gồm Hóa đơn thương mại, Phiếu đóng gói, Vận đơn, Tờ khai hải quan và Chứng nhận xuất xứ (nếu có). Điểm đặc thù khi nhập robot là doanh nghiệp bắt buộc phải chuẩn bị sẵn sách hướng dẫn sử dụng (Catalogue) bản gốc và tài liệu kỹ thuật ghi rõ model, số seri, nhãn mác máy phục vụ khâu kiểm hóa trực tiếp của cơ quan hải quan.
Quy Trình Làm Thủ Tục Nhập Khẩu Robot Công Nghiệp
Quy trình thông quan thiết bị tự động hóa được thực hiện nhất quán thông qua hệ thống thông quan điện tử quốc gia theo các bước nghiệp vụ.
Bước 1: Khai báo hải quan
Doanh nghiệp tiến hành truyền số liệu tờ khai điện tử trên phần mềm VNACCS/VCIS. Mọi thông số về ký mã hiệu, số máy, số seri trên củ robot và tủ điều khiển (Controller) đi kèm phải được khai báo chi tiết tại phần mô tả hàng hóa để phục vụ công tác đối chiếu hậu kiểm.
Bước 2: Mở tờ khai và thực hiện kiểm tra
Sau khi hệ thống trả kết quả phân luồng, doanh nghiệp nộp bộ hồ sơ giấy tại chi cục hải quan nếu vào Luồng Vàng, hoặc chuẩn bị đưa robot vào khu vực kiểm hóa nếu tờ khai rơi vào Luồng Đỏ. Công chức hải quan sẽ kiểm tra thực tế nhãn mác, model, năm sản xuất dập trên thân máy có khớp với chứng từ Invoice hay không.
Bước 3: Nộp thuế và hoàn tất thông quan
Doanh nghiệp thực hiện chuyển khoản nộp thuế giá trị gia tăng (VAT) và thuế nhập khẩu (nếu có) vào ngân sách nhà nước thông qua hệ thống thanh toán điện tử 24/7. Ngay khi dòng tiền được hệ thống hải quan ghi nhận, tờ khai sẽ tự động thông quan và cấp phép giải phóng lô hàng robot khỏi khu vực giám sát cảng.
Bước 4: Nhận hàng và đưa về kho
Doanh nghiệp xuất trình phiếu giao nhận lệnh (EDO) cho hải quan giám sát kho bãi để ký nghiệm thu kéo container hoặc rút hàng rời xếp lên xe cẩu chuyên dụng. Do cấu trúc linh kiện điện tử của robot rất nhạy cảm với va đập, khâu chằng buộc, gia cố trên xe vận chuyển về nhà máy cần được thực hiện cực kỳ cẩn thận.
Những Lưu Ý Giúp Quá Trình Nhập Khẩu Robot Thuận Lợi Hơn
Doanh nghiệp cần đặc biệt lưu tâm đến tính đồng bộ của hồ sơ và các rào cản kỹ thuật nếu lựa chọn giải pháp nhập khẩu các dòng máy cũ.
Xác định đúng thông tin kỹ thuật của robot
Mỗi hệ thống robot thường đi kèm củ robot, cáp kết nối, tay cầm điều khiển (Teach Pendant) và tủ điện điều khiển trung tâm. Khi khai báo, doanh nghiệp phải thể hiện rõ đây là một bộ thiết bị đồng bộ hoặc khai bóc tách từng linh kiện để tránh việc hải quan nghi ngờ khai thiếu hàng hoặc sai lệch mã HS phụ kiện.
Lưu ý khi nhập khẩu robot đã qua sử dụng
Đối với robot công nghiệp cũ, Quyết định 18/2019/QĐ-TTg quy định tuổi thiết bị tính từ năm sản xuất đến năm nhập khẩu không được vượt quá 10 năm. Doanh nghiệp bắt buộc phải đăng ký giám định tuổi máy móc tại các tổ chức được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định, đồng thời chuẩn bị hồ sơ chứng minh robot nhập về để trực tiếp phục vụ dây chuyền sản xuất của nhà máy mình.
Thủ tục nhập khẩu robot công nghiệp đòi hỏi sự chính xác tuyệt đối từ khâu xác định mã HS, kiểm soát hồ sơ đồng bộ cho đến việc tuân thủ các quy định kỹ thuật khắt khe đối với thiết bị đã qua sử dụng. Việc chủ động rà soát chứng từ từ sớm và hợp tác cùng các đơn vị logistics thực chiến sẽ giúp doanh nghiệp thông quan nhanh chóng, bảo vệ an toàn thiết bị. Nếu doanh nghiệp của bạn cần tư vấn về vận tải biển quốc tế, theo dõi lịch tàu hoặc giải pháp logistics phù hợp cho từng lô hàng, hãy liên hệ TSL để được đội ngũ chuyên gia hỗ trợ nhanh chóng, chính xác và tối ưu cho hoạt động xuất nhập khẩu.